Herroepingsrecht aannemingsovereenkomst

Annemarie Wiesmeier - van der BruggeAnnemarie Wiesmeier - van der Brugge

gevolgen van arrest ECLI:EU:C:2023:413

Aannemers opgelet! Niet goed contracteren kan je duur komen te staan.

Een aannemingsovereenkomst kan door een consument binnen 14 dagen worden herroepen wanneer de overeenkomst buiten de verkoopruimte van de ondernemer wordt gesloten, bijvoorbeeld bij de consument thuis.

Dit volgt uit de Richtlijn Consumentenrechten (2011/83/EU) en is bevestigd door het Hof van Justitie van de Europese Unie in het arrest van 17 mei 2023.

Voor aannemers, renovatiebedrijven en vastgoedondernemers betekent dit dat bij een overeenkomst die bij de consument thuis wordt gesloten, vaak een herroepingsrecht van 14 dagen geldt.

Wanneer de consument niet correct wordt geïnformeerd over dit recht, kan de herroepingstermijn worden verlengd tot maximaal 12 maanden en 14 dagen. In de termijn dat het herroepingsrecht geldt kan de consument de overeenkomst ontbinden en moet de aannemer de reeds ontvangen gelden terugbetalen ook als al werk is verricht.

Wanneer geldt het herroepingsrecht bij een aannemingsovereenkomst?

Het herroepingsrecht geldt wanneer:
• de opdrachtgever consument is
• de aannemer beroepsmatig handelt
• de overeenkomst buiten de verkoopruimte van de ondernemer wordt gesloten

Dit volgt uit artikel 6:230g e.v. Burgerlijk Wetboek, waarin de Europese consumentenrichtlijn is verwerkt.

Het herroepingsrecht kan dus ook gelden bij overeenkomsten voor:
• verbouwingen
• renovaties
• isolatiewerkzaamheden
• installaties
• onderhoudswerkzaamheden aan woningen

Het feit dat werkzaamheden maatwerk zijn, betekent niet automatisch dat het herroepingsrecht niet geldt.

Wat is een buiten verkoopruimte gesloten overeenkomst?

Een overeenkomst is een buiten verkoopruimte gesloten overeenkomst wanneer deze niet in de bedrijfsruimte van de ondernemer tot stand komt. De gedachte achter deze regeling is dat consumenten in zulke situaties gevoeliger kunnen zijn voor verkoopdruk. Daarom krijgen zij een bedenktijd van 14 dagen.

Voorbeelden zijn:
• een overeenkomst die bij de consument thuis wordt gesloten
• een overeenkomst tijdens een verkoopbezoek
• een overeenkomst op een beurs of evenement
• een overeenkomst op straat of in een openbare ruimte

Wat oordeelde het Europese Hof van Justitie in ECLI:EU:C:2023:413?

In dit arrest werd verduidelijkt dat de overeenkomst voor werkzaamheden aan een woning waar het hier over ging onder de regels van het herroepingsrecht viel omdat deze bij de consument thuis was gesloten. De aannemer had niet voldaan aan zijn informatieplicht met betrekking tot het herroepingsrecht. Het Hof oordeelde dat hierdoor de consument uiteindelijk niets verschuldigd was aan de aannemer, terwijl deze het werk al volledig had uitgevoerd. De Nederlandse rechters oordelen inmiddels als het Europese Hof.

Volgens het Hof is daarbij van belang dat:
• de overeenkomst buiten de verkoopruimte van de ondernemer tot stand komt
• de consument zich in een situatie van psychologische druk kan bevinden
• de consument daarom extra bescherming nodig heeft

Verplichtingen van aannemer

Wanneer een aannemingsovereenkomst onder het herroepingsrecht valt, rust op de aannemer de informatieplicht, die houdt in dat de consument vooraf aan het sluiten van de overeenkomst geïnformeerd wordt over:
• het bestaan van het herroepingsrecht
• de duur van de herroepingstermijn
• de manier waarop herroeping kan plaatsvinden; de aannemer dient een model herroepingsformulier te verstrekken.

Start van de bedenktijd

De 14-dagen termijn begint pas te lopen wanneer de consument correct is geïnformeerd. Wanneer dit niet gebeurt, kan de termijn worden verlengd tot 12 maanden en 14 dagen. Gedurende die periode kan de consument zonder opgave van redenen de overeenkomst ontbinden.

Wat gebeurt er als een consument de overeenkomst herroept?

Wanneer een consument een aannemingsovereenkomst herroept:
• wordt de overeenkomst ontbonden
• moet de ondernemer ontvangen betalingen terugbetalen

Wanneer de werkzaamheden al zijn begonnen kan de ondernemer alleen een vergoeding krijgen wanneer:
• de consument uitdrukkelijk heeft verzocht om onmiddellijke uitvoering, en
• de consument is geïnformeerd over de gevolgen voor het herroepingsrecht.

Waarom is dit arrest belangrijk voor aannemers?

Veel aannemers sluiten overeenkomsten bij consumenten thuis, bijvoorbeeld na het opnemen van werkzaamheden. In die situatie kan snel sprake zijn van een buiten verkoopruimte gesloten overeenkomst.

Wanneer ondernemers de regels rond het herroepingsrecht niet naleven kan dit leiden tot:
• annulering van opdrachten
• terugbetaling van ontvangen bedragen
• geschillen met consumenten

Juridisch advies voor aannemers en vastgoedondernemers

Voor aannemers en vastgoedondernemers is het belangrijk dat aannemingsovereenkomsten en algemene voorwaarden voldoen aan het consumentenrecht. Brugrecht advocaten kan:
• informeren over hoe zo goed mogelijk de aannemingsovereenkomst en de algemene voorwaarden op te stellen en deze ook voor u opstellen/checken;
• adviseren wat in de offerte te zetten om niet achteraf geconfronteerd te worden met het herroepingsrecht en de gevolgen ervan;
• en uiteraard het uw belangen behartigen in conflicten met uw opdrachtgever

FAQ – Herroepingsrecht aannemingsovereenkomst

Heeft een consument herroepingsrecht bij een verbouwing?

Ja. Wanneer een aannemingsovereenkomst voor een verbouwing bij de consument thuis wordt gesloten, heeft de consument doorgaans 14 dagen herroepingsrecht.

Geldt het herroepingsrecht ook bij maatwerk?

Ja. Het arrest ECLI:EU:C:2023:413 bevestigt dat ook overeenkomsten voor werkzaamheden aan een woning onder het herroepingsrecht kunnen vallen.

Hoe lang kan een consument een overeenkomst herroepen?

Normaal gesproken 14 dagen. Wanneer de consument niet correct is geïnformeerd kan dit oplopen tot 12 maanden en 14 dagen.

Kan een aannemer direct beginnen met werkzaamheden?

Ja, maar alleen wanneer de consument uitdrukkelijk toestemming geeft voor onmiddellijke uitvoering.

Advies nodig?

Onze gespecialiseerde advocaten helpen u graag verder met advies, bemiddeling of een procedure.

Voor meer informatie en juridische bijstand in kwesties als deze kan je contact opnemen met Brugrecht advocaten op tel: 070-326 328 1 of per e-mail: info@brugrecht.nl

Dit artikel is actueel op de datum van publicatie, vanwege de continue ontwikkeling van het recht kan de inhoud op een later moment niet meer up to date zijn.